İçeriğe atla

Dome, Bullet ve PTZ: Hangi Kamera Nereye Takılır?

Securus Teknik Ekibi Güncellendi:

Dome, bullet ve PTZ gövdeler farklı işler için üretilir. Hangi gövde iç mekânda, hangisi cephede, hangisi geniş alanda doğru çalışır ve gece görüşü bu seçimi nasıl etkiler?

Kısa cevap: Dome gövde iç mekân ve alçak tavan için, bullet gövde dış cephe ve uzun koridor gibi tek yöne odaklı sahneler için, PTZ ise tek kameranın geniş bir alanı tarayıp yakınlaştırması gereken yerler için üretilir. Seçim markayla değil sahneyle yapılır: kameradan ne beklediğinizi yazmadan gövde tipi seçilemez. Securus ürün ailesinde dome ve PTZ gövdeler, 4K çözünürlük ve gece görüşü seçenekleriyle yer alır.

Gövde tipi aslında bir görev tanımıdır

Kamera kataloglarına bakan çoğu kişi önce çözünürlüğe bakar. Oysa aynı çözünürlükte iki kamera, gövdesi yüzünden birbirinden tamamen farklı sonuç verir. Gövde, kameranın nereye monte edilebileceğini, hangi açıyı tutabileceğini, darbeye ve hava koşullarına ne kadar dayandığını ve bakım sırasında ne kadar kolay ayarlanabildiğini belirler. Yani gövde seçimi teknik bir detay değil, kameranın görev tanımıdır.

Bu yüzden projelendirmede sıra şöyledir: önce korunacak noktalar listelenir, sonra her nokta için “bu kamera ne yapacak” sorusu cevaplanır, en sonunda gövde ve lens seçilir. Nokta listesinin nasıl çıkarıldığını kaç kamera gerekir yazısında adım adım anlattık; bu yazı o listenin sağ tarafına yazılacak gövdeyi belirlemek için.

Üç gövde tipi, üç farklı davranış

ÖlçütDomeBulletPTZ
Tipik yerTavan, iç mekân, mağaza salonuDış cephe, duvar, koridor ucuDirek, geniş avlu, otopark, tesis çevresi
Bakış yönüKubbe içinde ayarlanır, dışarıdan belli olmazTek yöne sabit, nereye baktığı uzaktan görülürDöner, eğilir ve yakınlaştırır
CaydırıcılıkDüşük görünürlük, mekânla uyumluBelirgin; “izleniyorsunuz” mesajını kendisi verirHareketi görülür, caydırıcılığı yüksek
Darbe ve müdahaleKubbe gövdeyi korur, açısı kolay çevrilemezUlaşılabilir yüksekliklerde açısı çevrilebilirHareketli parça içerir, yüksek montaj ister
Zayıf yanıKubbe camında yansıma ve kirlenmeGövde üstünde toz ve örümcek ağı birikirBaktığı yer dışında kalan alan o an kayıtsız
En iyi olduğu işKasa, resepsiyon, salon genel görüşCephe hattı, bahçe duvarı, rampaGeniş alanda takip ve yakınlaştırma

Tablodaki son satır kararın özüdür. Dome bir alanı bütün olarak tutar, bullet bir hattı izler, PTZ ise bir operatörün ya da otomatik bir kuralın yönlendirmesiyle çalışır. PTZ’nin en çok yanlış anlaşılan yanı da buradadır: döndüğü için her yeri gördüğü düşünülür, oysa döndüğü anda arkada bıraktığı alan kayıt dışıdır. Bu yüzden PTZ sabit kameraların yerine değil, onların üstüne konur.

Gece görüşü gövde seçimini nasıl değiştirir

Gece görüşlü kameralar, ışık azaldığında sahneyi kızılötesi aydınlatmayla görünür kılar. Bunun gövde tipiyle doğrudan bir ilişkisi vardır. Dome gövdede kızılötesi aydınlatıcı ile lens aynı kubbenin altındadır; kubbe camı kirlendiğinde ya da iç yüzeyde yansıma oluştuğunda gece görüntüsü puslanır. Bu yüzden dome kameraların kubbesi bakımın ilk maddesidir. Bullet gövdede aydınlatıcı genellikle lensin çevresinde ve dışa açıktır, yansıma sorunu daha azdır; buna karşılık gövdenin üstü açıkta olduğu için toz ve ağ birikmesi gece görüşünü zamanla bozar.

Bir başka ayrıntı aydınlatma mesafesidir. Kızılötesi aydınlatma sınırlıdır ve ışığın gittiği yere kadar görürsünüz; ötesi karanlık kalır. Geniş bir avluyu tek bir gece görüşlü kamerayla kapatmaya çalışmak, görüntünün yakın kısmının parlak, uzak kısmının siyah çıkmasına yol açar. Çözüm genellikle kamerayı güçlendirmek değil, sahneyi bölmek ya da mevcut dış aydınlatmayı sahneye katmaktır.

Lens ve görüş açısı: gövdeyle aynı anda verilen karar

Gövde tipi kameranın nereye monte edileceğini belirler, lens ise oradan neyi göreceğini. Bu ikisi ayrı kararlar gibi görünür ama aynı masada verilmelidir, çünkü biri diğerini kısıtlar.

Geniş açı sahnenin tamamını kareye sığdırır; karşılığında sahnedeki her nesne küçülür. Kalabalık bir mağaza salonunu tek kareye almak isteyen bir dome kamera salonu gösterir, ama uzak uçtaki bir yüzü teşhis edilebilir biçimde vermez. Dar açı ise tersini yapar: belirli bir hattı ya da kapıyı net verir, kenarda kalan alanı hiç görmez.

Pratik kural şudur: bir kameradan ya alan ya ayrıntı istenir. İkisi birden isteniyorsa ya iki kamera gerekir ya da ayrıntıya girebilen bir PTZ gövde. Mağazalarda en sık görülen çözüm, salonu geniş açılı bir dome ile tutup kasayı ayrıca daha dar açılı bir kamerayla izlemektir.

Montaj yüksekliği bu hesabın üçüncü değişkenidir. Aynı lens, üç metreden ve altı metreden bambaşka sahneler verir. Yükseklik arttıkça kamera daha geniş alan görür, ama kişilere tepeden bakmaya başlar; teşhis beklenen noktalarda bu istenmez. Yüksekliğin sahada ne sonuç vereceğini masa başında kestirmek zordur, bu yüzden keşifte montaj noktası fiilen işaretlenir.

Özel ortamlar: her sahne standart gövde kaldırmaz

  • Patlayıcı ortam riski olan tesisler. Kimyasal, yakıt ya da toz patlaması riski taşıyan hacimlerde standart gövde kullanılmaz. Securus’un endüstriyel çözümleri arasında ATEX sertifikalı, patlamaya dayanıklı kameralar yer alır.
  • Isı takibi gereken üretim hatları. Isı haritalama ile erken uyarı, gövdeden önce sensör tipiyle ilgilidir; görüntü kamerasıyla aynı noktaya kurulsa bile ayrı bir işi yapar.
  • Tehlikeli bölge izleme. İnsanın girmemesi gereken alanlarda kamera yalnızca kaydetmez, kural ihlalini bildirir. Burada gövdenin montaj yüksekliği ve görüş açısı bildirimin doğruluğunu belirler.
  • Mağaza vitrini ve cam cephe. Cama bakan dome gövdelerde kubbe yansıması görüntüyü kullanılamaz hâle getirebilir; bu noktalarda gövde tipi ve montaj açısı birlikte değiştirilir.

Seçimden sonra kontrol edilecek üç şey

  1. Montaj yüksekliği ile görev uyumu. Yüz tanınması beklenen bir kamera çok yüksekten bakarsa tepe görüntüsü verir; yalnızca hareket izleyecek bir kamera ise yüksekten daha iyi çalışır.
  2. Kayıt tarafının gövdeye uyumu. 4K gövde, kayıt cihazının o çözünürlükte yazabilmesini ve diskin bunu taşımasını gerektirir. Hesabı DVR, NVR ve disk hesabı yazısında bulabilirsiniz.
  3. Kayıt alanının hukuki sınırı. Kameranın görüş açısı komşu mülke ya da kamuya açık alana taşıyorsa bu bir yerleşim sorunu olmaktan çıkar. Çerçeve için kamera kaydı ve KVKK yazısına bakın.

Gövdenin bakım yükünü de karara katmak gerekir. Dome kameranın kubbesi, bullet gövdenin üst yüzeyi ve PTZ’nin hareketli kısmı zamanla kirlenir; görüntü kalitesindeki düşüş kameranın arızalanmasıyla değil, yüzeyin tozlanmasıyla başlar. Bu yüzden periyodik bakımda yapılan ilk iş, gövde yüzeylerinin temizlenmesi ve açıların ilk kurulumdaki konumla karşılaştırılmasıdır.

Gövde seçimi doğru yapıldığında sistem yıllarca ayar istemez; yanlış yapıldığında ise her olaydan sonra “kamerayı biraz çevirelim” konuşması tekrarlanır. Securus’ta bu karar, ücretsiz keşifte sahnenin kendisi görülerek verilir ve kurulum sertifikalı teknisyenlerle yapılır; tüm ürünler 2 yıl garanti kapsamındadır.

Kamera ve kayıt ürün aileleri için ürünler sayfasına, belgelerimiz için belgeler sayfasına göz atabilirsiniz. Randevu ve teklif için 0850 888 0 528. Adres: Şerifali Mahallesi Garip Sokak No:1/B1 Ümraniye / İstanbul.

Etiketler

  • dome kamera
  • kamera tipleri
  • ptz kamera

Sıkça sorulan sorular

Dome, bullet ve PTZ kamera arasındaki fark nedir?
Dome tavana ve iç mekâna uygundur, bakış yönü kubbe içinde ayarlanır ve dışarıdan belli olmaz; bir alanı bütün olarak tutar. Bullet dış cepheye, duvara ve koridor ucuna takılır, tek yöne sabittir ve nereye baktığı görülür; bir hattı izler ve caydırıcılığı yüksektir. PTZ direğe, geniş avluya ve otoparka konur; döner, eğilir ve yakınlaştırır, bir operatörün ya da otomatik bir kuralın yönlendirmesiyle çalışır.
PTZ kamera tek başına geniş bir alanı kapatabilir mi?
Hayır. PTZ’nin en çok yanlış anlaşılan yanı budur: döndüğü için her yeri gördüğü düşünülür, oysa döndüğü anda arkada bıraktığı alan kayıt dışıdır. Bu yüzden PTZ sabit kameraların yerine değil, onların üstüne konur.
Gece görüşü gövde seçimini nasıl etkiler?
Dome gövdede kızılötesi aydınlatıcı ile lens aynı kubbenin altındadır; kubbe camı kirlendiğinde ya da iç yüzeyde yansıma oluştuğunda gece görüntüsü puslanır, bu yüzden kubbe bakımın ilk maddesidir. Bullet gövdede aydınlatıcı genellikle lensin çevresinde ve dışa açıktır, yansıma sorunu daha azdır; buna karşılık gövdenin üstü açıkta olduğu için toz ve örümcek ağı birikmesi gece görüşünü zamanla bozar. Kızılötesi aydınlatma sınırlıdır; geniş bir avluyu tek kamerayla kapatmaya çalışmak yakın kısmı parlak, uzak kısmı siyah bir görüntü verir.
Geniş açı mı dar açı lens mi seçmeliyim?
Pratik kural şudur: bir kameradan ya alan ya ayrıntı istenir. Geniş açı sahnenin tamamını kareye sığdırır ama her nesne küçülür; dar açı belirli bir hattı ya da kapıyı net verir, kenarda kalan alanı hiç görmez. İkisi birden isteniyorsa ya iki kamera gerekir ya da ayrıntıya girebilen bir PTZ gövde. Montaj yüksekliği bu hesabın üçüncü değişkenidir: yükseklik arttıkça kamera daha geniş alan görür ama kişilere tepeden bakmaya başlar.
Özel ortamlarda standart kamera gövdesi kullanılabilir mi?
Hayır. Kimyasal, yakıt ya da toz patlaması riski taşıyan hacimlerde standart gövde kullanılmaz; Securus’un endüstriyel çözümleri arasında ATEX sertifikalı, patlamaya dayanıklı kameralar yer alır. Isı takibi gereken üretim hatlarında ısı haritalama ile erken uyarı ayrı bir sensör işidir. Cama bakan dome gövdelerde kubbe yansıması görüntüyü kullanılamaz hâle getirebilir; bu noktalarda gövde tipi ve montaj açısı birlikte değiştirilir.
Kamera gövdesi seçildikten sonra ne kontrol edilmeli?
Üç şey: montaj yüksekliği ile görev uyumu (yüz tanınması beklenen bir kamera çok yüksekten bakarsa tepe görüntüsü verir), kayıt tarafının gövdeye uyumu (4K gövde, kayıt cihazının o çözünürlükte yazabilmesini ve diskin bunu taşımasını gerektirir) ve kayıt alanının hukuki sınırı (görüş açısı komşu mülke ya da kamuya açık alana taşıyorsa bu bir yerleşim sorunu olmaktan çıkar). Ayrıca gövde yüzeylerinin temizliği periyodik bakımın ilk maddesidir.

Diğer yazılar